سرویس تجسمی هنرآنلاین: در این مراسم در ابتدا کلیپی از بخشهای مختلف جشنواره پخش شد و هنرمند نوجوان به نام آناهیتا به نقالی خروش کاوه پرداخت. پس از آن اردشیر میرمنگره از سازمان زیباسازی لزوم توجه به آثار دیوارنگاری و شهری عربعلی شروه را خاطر نشان کرد. در ادامه مرضیه قرهداغی همسر مرحوم شروه با اشاره به زندگی هنری او دربارة گسترش و ارتقا جایزه شروه صحبتهایی داشتند.
سپس رضا هدایت و بابک اطمینانی خاطراتی را از دوران کاری خود با شروه بازگو کردند. پس از سخنان جعفر نجیبی نیز از تندیس برنزی شروه ساختة نجیبی با حضور ترانه صادقیان، مرضیه قرهداغی و بابک اطمینانی پردهبرداری شد. اجرای موسیقی و سخنان دکتر علی امینی، شاهنامه پژوه، آخرین بخشها پیش از اهدا جوایز به برگزیدگان بودند.
در پایان با حضور بایک اطمینانی، خسرو خسروی، رضا هدایت، جعفر نجیبی، منیژه صحی، ترانه صادقیان، معصومه مظفری و مرضیه قرهداغی جوایز برگزیدگان بخش نقاشی و مجسمهسازی اهدا شد.
برگزیدگان سومین جایزه شروه
در بخش نقاشی هیئت داوران الهه فرمانیان، مهشید قوچانی و آذین رستمی را شایسته رتبه اول دانستند . همچنین از فرشید لطفی و محمدرضا رهبر تقدیر به عمل آمد.
در بخش مجسمهسازی رتبه نخست به محمد شیری، رتبه دوم به محمد علیزاده و رتبه سوم به اعظم حسینآبادی اهدا شد و از نگار نجیبی و الهام بلورچی نیز تقدیر به عمل آمد.
نگاهی به آثار نمایشگاه جایزه شروه
این نمایشگاه در سومین دورة خود وسیعترین و جدیترین شکل جایزه شروه را تجربه کرد. وسعت نمایشگاه، تعداد آثار و کیفیت برگزاری در این دوره رشد چشمگیری را نشان میدهند. علاوه بر دو اثر طوماری از خود شروه در بخش مدعوین برخی آثار موضوع آزاد داشتند و تعدادی نیز متناسب با موضوع نمایشگاه بودند. اما در بخش مسابقه تمامی آثار با موضوع شاهنامه بودند. پرتره شروه و یا تلفیق پرتره او با موضوعات حماسی شاهنامه نیز نگاه ویژهای میان آثار بود. ارائة کارها به لحاظ قاب و نحوة آثار بسیار مناسب بود. اما متأسفانه جای خالی عنوان در برخی آثار، آن هم در یک نمایشگاه موضوعی عجیب به نظر میرسد.
هر چند بهانه اصلی برگزاری این نمایشگاه زنده نگه داشتن یاد شروه است اما موضوع اصلی نمایشگاه یعنی شاهنامه محل مداقه بیشتری است. وقتی شاهنامه تبدیل به موضوعی برای آفرینش اثر هنری میشود باید بحث را در بستر گستردهتری سراغ گرفت. در واقع ادبیات کلاسیک به عنوان موضوعی در هنر معاصر جریان اصلی چنین رویکردهایی است. و در تحلیل هر یک از آثار دلایل این انتخاب باید سنجیدهتر و مشخصتر مورد توجه قرار گیرند. در مورد کیفیت آثاری که به نمایش در آمده بود شاید بتوان با عنوان کیفیت آثار رسیده بحث کرد. نوع برخورد هنرمندان جوان با یک موضوع ادبی مبحث مهمی در نمایشگاههای این چنینی است. شاید بتوان گروههای مشخصتری را در رویکردهای تماتیک در هنرهای تجسمی مطرح کرد و آثار را از این منظر به چالش کشید. به عنوان مثال تجربهگری تکنیکی، تأکید بر وجه روایتگری و تفکیک این رویکرد از تصویرسازی، در نظر داشتن نگارگری و کتابآرایی قدیم ایران، وارد کردن مسائل و دغدغههای معاصر، وارد کردن عناصر زندگی معاصر در آثار و بینهایت منظر دیگر زوایای تازهای است که از طریق آنها میتوان آثار را مورد بررسی قرار داد.
اما در یک نگاه بسیار کلی مجموعه آثار این نمایشگاه بیشتر به روایت داستان در فضاهای ویژة هنرمندان اختصاص داشت. در چند موردی که در ادامه میآیند مؤلفههایی که به نظر میرسند شاخصههای ویژهای باشند مورد توجه قرار گرفته است. با توجه به سنت کتابآرایی قدیم به عنوان بخش عمدهای از تاریخ نقاشی ایران توجه به کتاب به عنوان بستر خلق اثر رویکرد جالب توجهی است که در دو اثر فرشید داوودی به شکل غیر مستقیم، ایهام دار و هنرمندانهای دیده میشود. سید حمیدرضا رضوی با نشان دادن شخصیتهای حماسی شاهنامه در لباس و ظاهر مردان امروزی و قرار دادن آنها در فضاهای شهری زندگی امروز به دنبال معاصر سازی مفاهیم شاهنامه بوده است. استفاده از تکنیک چاپ و خلق فضای تصویری معاصر برای موضوع کلاسیک در اثر پوریا پرهیزکار دیده میشود. صادق فرهادیان در اثر سه لتی خود با انتخاب پرترههای شخصیتهای اصلی داستان در حالتهای بیکنش منظر متفاوتی به روایت را نشان داده است. تارا آزرم در طراحیهای بزرگ و قوی خود داستان را بسیار غیر مستقیم و آیکونیک در فضایی حماسی به نمایش درآورده است.
در پایان باید خاطر نشان کرد که جایزه شروه علاوه بر بزرگداشت نام استاد عربعلی شروه منظر جدیدی در برخورد موضوعی با هنرهای تجسمی را در ایران دنبال میکند که در صورت توجه، حمایت و پیشروی حتماً در سالهای آینده پربار خواهد بود.
اکرم احمدی توانا