سرویس تجسمی هنرآنلاین: "ال آناتسوئی" هنرمند غنایی شنبه شب گذشته در حالی جایزه شیرطلایی دوسالانه ونیز؛ این معتبر‌ترین رویداد هنری جهان را از دستان "پائولا براتا" رئیس بی‌ینال دریافت کرد که در ابتدای اردیبهشت ماه اثری از این هنرمند با عنوان "بازگشت به خویشتن" در ساتبی دوحه نیز با فروشی قابل توجه یعنی ۹۱۰ هزار دلار به جایگاه سوم در این حراج دست پیدا کرده بود. نکته جالب هم برابری تخمین بهای فروش اینستالیشن بازیافتی او با اثر آنیش کاپور هنرمند مشهور و شناخته شده هندی تبار، هردو با رقم ۸۰۰ هزار تا یک میلیون و دویست هزار دلار بود.

برگزارکنندگان دوسالانه ونیز در حالی این جایزه را به پاس یک عمر دستاورد هنری به هنرمند ۷۱ ساله اعطا کرده‌اند که اذعان دارند؛ شایستگی آناتسوئی برای دریافت آن نه تنها به موفقیت‌های اخیر او در سطح بین المللی از لیورپول، اوزاکا و بارسلون تا سفر سه ساله آثارش در ایالات متحده آمریکا، که به دامنه نفوذ و تاثیرگذاری او در میان دو نسل از هنرمندان غرب آفریقا بازمی گردد.

آناتسوئی که امروز به عنوان یکی از بانفوذ‌ترین هنرمندان قاره سیاه شناخته می‌شود، آن هنگام که خبرنگار بی‌بی‌سی حوزه آفریقا و به محض دریافت جایزه به سراغش رفته، با شوخ طبعی می‌گوید: "از دریافت این جایزه خوشحالم؛ احساس خوبی است که در چنین رویدادی به رسمیت شناخته شوی؛ اما به نظر می‌رسد پیام ضمنی جایزه یک عمر دست‌آورد هنری این است که دیگر به آخر خط رسیده‌ام!"

اینستالیشن در پلازا فورچونی شهر ونیز 2007

اگرچه آناتسوئی پیش از این و در سال‌های ۱۹۹۰ و ۲۰۰۷ هم در بی‌ینال ونیز حضور داشته، اما در تاریخ ۱۲۰ ساله این رویداد اولین بار است که بخشی ویژه به هنر آفریقای سیاه اختصاص داده می‌شود. آیا این هم دست آوردی نیست که به مدد آناتسوئی به دست آمده؟ "اکوو انوزور" متصدی بخش آفریقای ونیز ۲۰۱۵ چنین می‌گوید: "بالا‌ترین دست آورد برای آناتسوئی به عنوان مهم‌ترین هنرمند ساکن در آفریقا، نقش غیرقابل انکار او در به رسمیت شناخته شدن هنرمندان معاصر آفریقا در عرصه جهانی است".

آناتسوئی که فعالیت هنری‌اش را در سال‌های جوانی با مجسمه‌سازی پی گرفته و امروز با اینستالیشن‌های قدرتمند‌اش شناخته می‌شود می‌گوید: زمانی که رشته هنر را برای تحصیل انتخاب کردم، پدر و مادرم مرا دیوانه‌ای خطاب می‌کردند که از بین همه حرفه‌ها به هنر توجه پیدا کرده‌ام. برای آن روز‌ها نگرانی بیهوده‌ای هم نبود چرا که در اطراف ما حتی یک هنرمند را نمی‌دیدی که به شهرت یا موقعیتی قابل توجه دست پیدا کرده باشد ".

اینستالیشن در موزه فولر لس‌آنجلس 2007

با این حال؛ در تمام آثار آناتسوئی، باور‌ها، علائم و نمادهای سنتی منطقه زندگی اومنعکس شده و از آن هنگام که تصمیم گرفت بیشتر در مورد فرهنگ خود بداند و شروع به استفاده از مواد محلی کرد، این خصلت بخشی جدایی ناپذیر از کار‌هایش شده است. بسیاری از آثار اولیه او به گفته خودش از دست ساخته‌های زنان آفریقا که در بازار به فروش می‌رساندند الهام می‌گرفت.

ساخته‌های آناتسوی که این سال‌ها سر از نمایش‌هایی معتبر در موزه‌های بروکلین، متروپولیتن و اسمیتسونیان درآورده، امروز هم بی‌شباهت به بافته‌های سنتی زادگاهش غنا و در ظرفی بزرگ‌تر غرب آفریقا نیست، و اگرچه ماده کارش از نخاله‌ها و پسماندهای جامعه مصرفی مثل درب‌ بطری‌های پلاستیکی و قوطی‌های آلومینیوم می‌آید، با این تاکید که آنچه او با هنرش انجام می‌دهد، بازیافت نیست، می‌گوید:" من به دورریخته‌ها زندگی دوباره می‌دهم. در شرایطی که می‌خواهیم تاریخ مصرف چیز‌ها را با قطعیت تعیین کنیم، من معنای تازه‌ای به از دورخارج شده‌ها می‌دهم؛ آن‌ها بخشی از یک اثر هنری می‌شوند و دیگر پایانی برایشان متصور نیست ".

اینستالیشن در موزه آکرون نیویورک 2012

حالا یک عمر دست آورد هنری ال آناتسوئی در بی‌ینال پنجاه و ششم ونیز پاس داشته می‌شود که شاید صحه‌ای هم بر رهیافت‌های هنرمندی باشد که جهان خود را در عمیق‌ترین لایه‌هایش درک کرده است.

انتهای پیام/

روزبه صدر