سرویس تجسمی هنرآنلاین : مسئله انتشار مجموعه آثار هنرمندان تجسمی در قالب کتاب در همه این سال‌ها یکی از دغدغه‌های اصلی آن‌ها را تشکیل می‌دهد و هربار که پای صحبت هر یک از این هنرمندان نشسته‌ایم، از انتشار مجموعه آثارشان به عنوان خواسته‌ای قلبی یاد کرده‌اند. از طرف دیگر در همه دوران‌های تاریخ معاصرمان می‌بینیم که تعدادی از هنرمندان، حال به واسطه دغدغه و علاقه شخصی یا به علت خلاء جدی منابع مکتوب در حوزه هنرهای تصویری در کشور، به مطالعه و پژوهش‌هایی در این زمینه دست زده‌اند و طبعا بخشی از تاثیرگذاری این‌ها را در انتشار و توزیع آن در میان علاقمندان می‌دانسته‌اند و این در حالی است که حجم انتشار مجموعه‌هایی چنین، به نسبت هنرمندانی که در کشور فعالیت می‌کنند هنوز بسیار ناچیز و محدود است.

برای اینکه از فاصله‌ای نزدیک‌تر با دغدغه‌های هنرمندان تجسمی در خصوص انتشار مجموعه آثار یا پژوهش‌های هنریشان آشنا شویم، نقطه نظرات تعدادی از آن‌ها را باهم مرور می‌کنیم.

۲۵ سال نقاشی و طراحی جلد آلبوم‌های موسیقی

سیاوش مظلومی‌پور، هنرمند نقاش در این باره به خبرنگار تجسمی هنرآنلاین گفت: من عاشق مناظر ایران هستم و برای همین سال هاست که بر روی نقاشی مناظر ایران تمرکز کرده‌ام. همزمان با نقاشی از اوایل انقلاب به نقاشی برای طرح جلد آلبوم‌های موسیقی روی آوردم و این فعالیت هنری من ۲۵ سال ادامه داشت تا اینکه با ظهور لوح فشرده بازار کار ما دچار افت شد.

او افزود: دراین مدت صد‌ها اثر نقاشی و بیش از ۲۰۰ طرح جلد آلبوم با تکنیک آبرنگ کار کردم و چون در قرار داد قید شده بود اصل اثر را به ناشر تحویل می‌دادیم. از این رو من اصل هیچ یک از طرح‌ها را در اختیار ندارم اما عکس همه این کار‌ها را دارم و علاقمندم که این مجموعه و مجموعه آثار نقاشی‌ام را در قالب کتابی منتشر کنم.

اولین کتاب درباره نقاشیخط

ابول عتیقه‌چی هم که همین سال‌ها کتابی درباره نقاشیخط تالیف کرده در باره این کتاب اظهار کرد: در دو سال اخیر بخشی از تمرکزم را بر روی تالیف کتاب رنگ در نقاشی خط گذاشته‌ام و این کتاب مدت‌هاست که آماده انتشار است اما من توانایی انتشار آن را ندارم و یک ناشر باید پیش قدم شود و کارهای فنی این کتاب را پیش ببرد.

او درباره این کتاب گفت: نقاشی‌خط در دو دهه اخیر در کشور ما بسیار مورد توجه قرار گرفته است، اما کتاب و اطلاعات جامعی درباره اصول فنی نقاشی‌خط وجود ندارد و همین موضوع هنرمندانی که گرایش به این رشته هنری دارند را با دشواری مواجه می‌کند.

از تالار قندریز تا...

فرشید ملکی هم درباره انتشار کتاب آثارش عنوان کرد: خیلی دوست دارم که کتاب آثارم را منتشر کنم اما چنین کاری به تنهایی از عهده من خارج است و باید ناشری پیش قدم شود.

او افزود: من عکس تمام مجموعه‌هایی که کار کرده‌ام و حتی از نخستین نمایشگاهی که در تالار قندریز برپا کردم نیز اسلاید‌های خوبی در اختیار دارم اما متاسفانه کیفیت عکس‌های برخی دیگر از آثارم مطلوب نیست.

مکتب‌های هنری

رضوان صادق‌زاده دیگر هنرمند نقاش هم که کتابی در زمینه یکی ازمکتب‌های نگارگری را در دست تالیف دارد بیان کرد: نگارگری مکتب هرات همواره برای من از جذابیت خاصی برخوردار بوده است و سال هاست که درباره این مکتب هنری پژوهش می‌کنم و به واسطه ادامه تحصیل در رشته پژوهش هنر، روی این مکتب تمرکز کرده‌ام و علاقمند هستم پس از تکمیل این پژوهش‌ها، آن‌ها را منتشر کنم.

فعالیت‌های بینارشته‌ای

جواد مجابی یکی از نام‌های درخشان نقد آثار تجسمی است و سال‌ها در این امر فعال بوده و نقدهای متعددی از او در مطبوعات و کتاب مجموعه آثار هنرمندان منتشر شده است، مجابی پس از سال‌ها نقد هنری این بار می‌خواهد به عنوان یک طراح و نقاش آثارش را در معرض دید و نقد بگذارد، آثاری که تاکنون جز دوستان نزدیک و اعضای خانواده اش کسی آن‌ها را ندیده است.

مجابی در‌این‌باره به هنرآنلاین گفت: من از 6 سالگی نقاشی کشیدن و طراحی را شروع کردم و هرگز آن را رها نکردم، اما در طول این سال‌ها آن قدر درگیر مشغله‌های ادبی و نقد ادبی و هنری شده‌ام که فرصت نکرده‌ام نمایشگاهی از آثارم برپا کنم.

او افزود: البته در دهه 40 تنها تعداد محدودی از نقاشی و طراحی هایم را به صورت خصوصی در تالار نقش به نمایش گذاشتم، اما پس از آن دیگر فرصتی فراهم نشد. البته تعدادی از طراحی‌ها و کاریکاتورهایم در کنار شعرهایم منتشر شده‌اند.

این طنزپرداز درباره آثارش گفت: آثارم شامل طرح‌ها و کاریکاتورهای طنزآمیز و نقاشی می‌شود که نقاشی‌ها با تکنیک رنگ روغن و آبرنگ کار شده‌اند.

مجابی همچنین از انتشار کتاب آثار تجسمی‌اش خبر داد و گفت: کارهای مقدماتی برای انتشار این کتاب را انجام داده‌ام که دربرگیرنده مجموعه‌ای از طرح‌ها، کاریکاتورها و نقاشی‌هایم است. امیدوارم ناشری برای انتشار آن پیشقدم شود.

دایره المعارف عکاسی

اسماعیل عباسی هنرمند عکاس هم در این خصوص به خبرنگار هنرآنلاین، گفت: کار روی دایره المعارف عکاسی را به پایان رسانده‌ام و در حال حاضر در حال مذاکره با ناشرین برای چاپ آن هستم.

او افزود: از آنجا که اصولا دایره المعارف‌ها کتاب‌های سنگینی هستند، انتشار آن‌ها نیاز به سرمایه‌گذاری بیشتری دارد به همین دلیل با ناشرین مختلف برای انتشار آن در حال رایزنی هستم.

مولف سلسله کتاب‌های ویدئو ژورنالیسم درباره محتوای این دایره المعارف اظهار کرد: پیش از این کتاب فرهنگ عکاسی را نیز تالیف کرده بودم که با توجه به اینکه یک فرهنگنامه بود درج بعضی از مطالب در آن امکان‌پذیر نبود برای همین تصمیم گرفتم به مباحثی از جمله زندگینامه عکاسان که در آن کتاب درج نشده بود و در قالب دایره المعارف می‌گنجید در کتاب حاضر بپردازم. همچنین به این علت که در زمان تالیف فرهنگ عکاسی شیوه دیجیتال به اندازه امروز گسترش پیدا نکرده بود در فرهنگ عکاسی به آن نپرداختم و اکنون در دایره المعارف عکاسی به تفصیل از آن سخن گفته شده است.

انتشار مجموعه آثار در فقدان هنرمند

انتشار مجموعه آثار هنرمندان درگذشته، به ویژه اهمیت بسیار زیادی دارد. چرا که شاید یکی از اصلیترین راه‌های آشناشدن نسل‌های جوان‌تر با این هنرمندان خواهد بود.

آیتای خرمی‌نژاد فرزند هنرمند فقید جمال‌الدین خرمی‌نژاد در ارتباط با انتشار مجموعه آثار این هنرمند نقاش گفت: در زمان حیات پدرم قصد داشتیم کتاب مجموعه آثار او را منتشر کنیم که با شدت گرفتن بیماری‌اش و هزینه‌های سنگین درمان چنین امری محقق نشد، اما انتشار کتاب آثار او در برنامه ما است.

او افزود: پدرم نقاش بسیار پرکاری بود و آثاری بسیار متنوع و با تکنیک‌های متعددی خلق کرده است، اما با این همه تنها ۲ کتاب از آثار او منتشر شده است که این دو کتاب نیز به سفارش ناشر و به منظور ایران‌شناسی از منظر نقاشی منتشر شده‌اند. فرزند جمال‌الدین خرمی‌نژاد گفت: پدرم آثار متنوعی در نقاشی، طراحی، پرتره، طبیعت بی‌جان و منظره دارد که در شمار بهترین آثار تجسمی ما قرار می‌گیرند و ضرورت انتشار کتاب او به شدت احساس می‌شود.

خرمی‌نژاد اضافه کرد: عکس و مطالبی که قصد داریم در کتاب مجموعه آثار پدرم منتشر کنیم آماده است، اما با توجه به هزینه‌های بالای انتشار کتاب‌های هنری، امیدواریم که ناشری برای انتشار کتاب سرمایه گذاری کند.

چرا نمی‌شود؟

با این تفاسیر و با شنیدن این اظهارات اگرچه ممکن است در نگاه اول به نظر برسد که شاید رسیدن به این خواسته چندان دور از دسترس نباشد اما واقعیت این است که کتاب‌هایی در این قالب مختصاتی ویژه به خود دارند که انتشارشان را با دشواری‌های خاصی روبه رو می‌کند. عمده این دلایل هم برمی‌گردد به منابع مالی لازم که غالبا هم به اندازه کافی در اختیار بیشتر هنرمندان نیست و هم ناشرین کمتری قادر به پرداخت هزینه‌های سنگین این کتاب‌ها هستند. هزینه‌های زیاد انتشار چنین کتاب‌هایی هم برمی گردد به اینکه اولا بیشتر حجم این قبیل کتاب‌ها را تصاویر آثار هنرمندان تشکیل می‌دهد و دیگر اینکه غالبا لازم است چنین کتاب‌هایی قطع بزرگتری نسبت به دیگر کتاب‌ها داشته باشند. حال آنچه می‌ماند ضرورت اندیشیدن تدبیری برای هموارشدن انتشار این منابع تصویری است که با رجوع به آرای هنرمندان و دست اندرکاران هنر اکنون امری لازم و مفیدبرای گسترش هنرهای تجسمی تشخیص داده می‌شود.

انتهای پیام/