سیروس آقاخانی تصویرگر و طراح که تاکنون سابقه تعداد قابل توجهی نقاشی دیواری را در کارنامه خود دارد، در گفتوگو با خبرنگار هنرهای تجسمی هنرآنلاین درباره تفاواتهای گرافیتیهای موجود در دیوارهای شهر تهران و نقاشیهایی که از سوی شهرداری کشیده میشود گفت: گرافیتی نوعی از نقاشی است که کسی که آن را میکشد ممکن است هنرمند نباشد. این نوع افراد بیشتر آثاری را خلق میکنند جنبه اعتراضی دارد اعتراضاتی که صرفا سیاسی نیستند و گاه حتی آثار گرافیتی کاران به بیان احساسات شخصی نیز محدود میشود.
وی افزود: با این حال این نوع آثار بیشتر از بسیاری از آثاری که شهرداری تهران بر دیوارهای شهر نقش میکند با مخاطب عام ارتباط برقرار میکنند.
این تصویرگر با بیان اینکه ما در کشوری با یک نظام ایدئولوژیک زندگی میکنیم که مانند هر جامعه دیگری معیارهای خاصی برای خود قائل است اظهار کرد: اینها معیارهایی هستند که مسئولان میل دارند آنها را در همه امور جامعه رعایت کنند اما این کار شاید در مورد نقاشی دیواری چندان جوابگو نباشد زیرا تنها وظیفه هنر پند و اندرز نیست و ادامه این روند موجب کلیشهای شدن نقاشیهای دیواری میشود.
آقاخانی درپاسخ به این سوال که چرا بخش عمده نقاشیهای دیواری شهر تهران که صرفا مناسبتی نیستند و رنگ و لعاب صرفا هنری دارند، مناسب فضای شهری نبوده و در هرجای دیگری کارایی دارند نیز گفت: نقاشی دیواری یا جنبه تزیین دارد یا می خواهد علاوه بر زیبایی مفهومی را نیز بازگو کند. اگر یک نقاشی دیواری تزیینی است رابطه فرم و فضا در آن بسیار مهم است؛ مثلا معمولا یک طرف ساختمان را نقاشی دیواری میکشند، وقتی تنها به یک وجه فرمی فکر شود این کار شبیه وصلهای ناهماهنگ به نظر میرسد و آن نقاشی با فضای اطرافش ارتباط برقرار نمیکند.
وی درباره جنبه مفهومی نقاشی دیواری نیز گفت: معمولا هدف از اجرای نقاشیهای دیواری آشنایی نگاه مخاطب با هنر معاصر ایران و مهمتر از آن تغییر دیدگاه عمومی است اما مشکل اصلی این است که در زمینه نقاشی دیواری مراکز تصمیمگیرنده زیاد هستند، زیباسازی برای خودش طرح و برنامه دارد و شهرداری مناطق نیز برای خودشان کارهایی را انجام میدهند، این نابسامانی موجب شده که باوجود تلاش سازمان زیباسازی در ابلاغ دستورالعملها باز هم شاهد نقاشیهایی بر دیوارهای شهر باشیم که نقاشی نامیدن آنها هم کار نادرستی است.
این هنرمند همچنین با بیان اینکه من از مخالفان سرسخت اشباع شهر از نقاشی دیواری هستم گفت: نقاشی باید زمانی کشیده شود که نتوان چیزی را به شکل طبیعی داشت وگرنه به جای کشیدن گلدان و پنجره روی دیوارها میتوان گلدان واقعی روی آنها نصب کرد که البته زیباتر هستند.
وی ادامه داد: هیچ کجای جهان تا این اندازه نقاشی دیواری در شهرها نمیکشند. قبلا هم این پیشنهاد را دادهام که بهتر است نقاشیها را دراندازههای بزرگ پرینت بگیرند، نصب کنند و بعد از مدتی نیز آن را با نقاشی دیگری عوض کنند تا به این ترتیب شهر به شکل یک گالری متناسب درآید.
آقاخانی با بیان اینکه فرم درگیری ذهنی ایجاد میکند تاکید کرد: وقتی شهروندی از خانه بیرون میآید مهمترین چیز آرامش اوست، فرم درگیری دهنی ایجاد میکند و این انبوه عجیب و غریب روی دیوار شهرها میتواند موجب آزار شهروندان میشود. فرمهایی که برای کارهای شهری انتخاب میشود باید حساب شده و مختصر باشد شاید یک رنگ سبز به تنهایی برای یک فضا کافی باشد و بیش از افراد را دچار تنش کند.
انتهای پیام/ گفت وگو از: حمیده پازوکی