فرزاد ادیبی در گفت وگو با خبرنگار تجسمی هنرآنلاین درباره پوسترهای تئاتر گفت: هنر گرافیک و زیرشاخه‌های آن به ویژه پوستر، به عنوان یک "اثرهنری-رسانه‌ای" نقش پیام رسان را به مخاطب دارد. در گرافیک هم فرستنده، پیام و گیرنده وجود دارند و اگر شیوهٔ بیان و ابلاغ پیام هنرمندانه باشد، به اصلِ پیام و رسانه ارزشی افزوده می‌شود.

وی با بیان این مطلب که گرافیک همیشه حاشیه‌ای برای محتویات یا متن سفارش شده است، گفت: گرافیک تبلیغی برای محصول مورد تبلیغ حالا خواه فرهنگی و خواه سیاسی یا تجاری است. این که ما در گرافیک طوری غامض و پیچیده عمل کنیم که خودنمایی و هنرنمایی کنیم که اصلا متوجه محصول مورد تبلیغ یا اصل پیام نشویم نقض غرض است.

ادیبی ادامه داد: برخی ازآثار گرافیک را می‌بینیم که درنگاه اول امضا و سبک هنرمند به رخ کشیده می‌شود وبعد باید عنوانش را رمزگشایی کنیم و حتی بعد از دیدن بافت‌ها، ترام‌ها و رنگ‌های بی‌شمار نمی‌توانیم بفهمیم این جلد کتاب یا پوستر تئاتر چه ربطی با محتوا دارد.

نائب رئیس انجمن طراحان گرافیک درباره شیوه کارخود در طراحی پوستر و جلد کتاب گفت: من همواره قصد دارم که با طرح یک مسئله مثل پوستر، جلد کتاب یا هرمحصول دیگرگرافیکی، ابعاد تازه‌ای را به مخاطب نشان بدهم ومسئله دیگری را هم برایش مطرح کنم و البته فکر می‌کنم این کاری است که هر گرافیست دیگری هم باید انجام دهد؛ یعنی فرهنگ سازی بصری. من همواره متاثر از شعر حافظ سعی می‌کنم در کارهایم به ایجاز برسم.

وی درباره پوسترهای تئاترگفت: متاسفانه این روزها پوسترهای تئاتر به گونه‌ای به سمت پوسترهای سینمایی که جنبه تجاری بودن آنها بیشتر نمایان است، گرایش پیدا کرده است و کمتر شاهد خلاقیت در پوسترها هستیم.

این گرافیست گفت: طراحی پوستر تئاتر یکی از بهترین نوع کارگرافیک است که به هنرناب نزدیکتر است، به نظرمن اگر گرافیستی قصد کار فرهنگی داشته باشد یکی از مهم‌ترین گزینه‌هایی که به صورت متمرکز روی آن می‌تواند کار کند، طراحی پوستر تئا‌تر است.

به گفته ادیبی؛ پوسترتئا‌تر در دهه‌های گذشته پیشرفت به سزایی داشته است. مردم دیگر با دیدن یک پوستر می‌توانند تشخیص بدهند که چه تئاتری در حال اجرا است و این پیشرفت را مدیون تمام کسانی هستیم که پوستر تئا‌تر را اعتلا بخشیده‌اند.

وی ادامه داد:همان گونه که تئاتر سبک‌های متفاوتی اجرایی دارد؛ پوسترهای تئاتر نیز متنوع هستند و برداشت‌های متنوعی یک گرافیست می‌تواند از یک اجرا داشته باشد. گرافیست‌ها برای طراحی پوستر میتواند از تصویر سازی، عکس، طراحی و تایپوگرافی استفاده کنند.

نائب رئیس انجمن طراحان گرافیک با اشاره به پوسترهای تئاتری که با بهره‌گیری از تصاویر بازیگرها طراحی می شود گفت: عکس هم می‌تواند یکی از نشانه‌هایی باشد که یک گرافیست در طراحی پوستر از آن بهره گیرد؛ اما نوع برخورد با عکس بازیگر در پوستر سینمایی و پوستر تئاتر با هم متفاوت است و یک طراح زمانی که می‌خواهد از عکس در پوستر تئاتر استفاده کند باید درآن دخل و تصرف کند و عکس را همان گونه که در پوستر سینما به کار می برد نباید در پوستر تئاتر استفاده کند.

وی درباره ویژگی پوستر تئاتر گفت: پوستر تئاتر فارغ از نوشته باید در پوسته‌اش ویژگی‌هایی داشته باشد که برای یک مخاطبی که به زبان تسلط ندارد، نیز آشنا باشد. مثلا زمانی که پوستر یک تئاتر به زبان چینی یا کره‌ای درمعرض دید مخاطب قرار می‌گیرد، مخاطب به خوبی بتواند تشخیص بدهد که این پوستر تئاتر است یا یک پوستر تبلیغاتی.

به گفته ادیبی؛ یک اثر سالم و کامل گرافیک اثری است که در آن ارتباط منطقی بین "موضوع و محتوا"، "مخاطب"، "قالب" و "بسترهای بروز و نمایش" برقرار شده باشد. البته هماهنگی کلی این چهار مورد علاوه بر دانش و تعهد و مسئولیت گرافیست، همفکری و همکاری‌های سفارش‌دهنده یا سفارش‌دهندگان و مدیر هنری را نیز می‌طلبد.

این مدرس دانشگاه گفت: ویژگی هایی که پوستر تئاتر را از سایر پوسترهایی که طراحی می‌شوند متمایز می‌کنند را می‌توان در نوع طراحی و قطع مشاهده کرد و من به عنوان یک گرافیست بییشتر موافق پوسترهای طراحی محور در حوزه تئاتر هستم تا پوسترهای عکس محور.

ادیبی درباره مشکلات گرافیست‌هایی که فعالیت خود را روی طراحی برای پروژه‌های فرهنگی کرده اند گفت:محدودیت‌های کاربردی بودن‌ هنری مثل گرافیک ازهمان ابتدا آغاز می‌شود. ازهنگامی که سفارش‌دهنده به هنرمند طراح موضوع ذهنی را سفارش می‌دهد تا هنگامی که محصول عینی را تحویل می‌گیرد ـ اعم از جلد کتاب و مجله، پوستر، بسته‌بندی.

وی با بیان این مطلب که محدودیت‌های بی‌شماری بر سر راه طراحی پوستر و کتاب است؛ گفت: سلیقه‌های متفاوت سفارش‌دهنده یا سفارش‌دهندگان، محدودیت‌های قطع کاغذ، لیتوگرافی، چاپ، صحافی، محدودیت‌های اجتماعی و عرفی و ... که هر کدام از این بخش‌ها خود شامل محدودیت‌های ریز و درشت دیگری می شوند. اما این روزها با رواج پوسترهای اینترنتی که نیاز به چاپ ندارند بخشی از این مشکلات برطرف شده است. اما همواره گرافیست های ایرانی با محدودیت های فرهنگی و اجتماعی مواجه هستند.

به گفته ادیبی؛ ارزش یک اثر هنرمندانه گرافیکی هنگامی آشکارمی‌شود که ما به محدودیت‌های این هنر واقف باشیم. البته همچنان که می‌توان در نقاشی، شعر، موسیقی و هنرهای دیگر با ترازوی نقد آثار را سنجید، در هنر گرافیک نیز می‌توان دست به نقد زد و سره را از ناسره بازشناخت. همه هنرمندان واقعی گرافیک اذعان دارند که ناسره‌ها این هنربه دلایل متعدد بسیار زیادند. بخش عمده اکنون دامنگیر گرافیک امروز ایران است عبارتند از شیوه‌گرایی و ارتجاع.

به گفته فرزاد ادیبی یکی از آفت های جدی گرافیک ایران؛ ظهور گروهی گرافیست غیرحرفه‌ای است که تنها با اکتفا به دانستن چند برنامه کامپیوتری اقدام به طراحی پوسترو جلد کتاب می کنند. همین موضوع موجب شده است که در بازار شاهد پوسترها و طرح های فاقد روح و بی ارزشی باشیم که به مرور عرصه را برای پوسترهای حرفه ای تنگ می کنند.

به گفته ادیبی اگر معدودی هنرمند واقعی در این رشته گرافیک ایثارگرانه از حریم و حدود و اصالت این هنر پاسداری می‌کنند، نبودند، این هنر فرهیخته اکنون درمحاق ابتذال و تکرار بود و از درون پوسیده بود.

گفتنی است نمایشگاهی از عکس‌ها و پوسترهای منتخب بخش پوستر و عکس جشنواره تئاتر فجر از دوم بهمن‌ماه برپا شده است.

این نمایشگاه شامل 46 قطعه عکس و 67 قطعه پوستر برگزیده تئاتر محسوب می‌شود که همزمان با شروع نمایش‌های صحنه‌ای در گالری ابوالفضل عالی و گالری شماره یک حوزه هنری برپاست.همچنین این آثار، به صورت گرافیک محیطی،‌ در محوطه باز تئاترشهر در همین ایام، قابل مشاهده است.

انتهای پیام/32/31