سرویس تئاتر هنرآنلاین: نمایش "مجلس شبیهخوانی قتل خیابان امیریه" نوشته محمود خسروپرست به کارگردانی شیرین کاشفی نمایشی اتوبیوگرافی درباره روزهای آخر زندگی درویشخان از بزرگان شعر و موسیقی معاصر ایران در اواخر عهد قجری است که در زمانی زیست میکرد که بتدریج مظاهر غربی با پیروزی انقلاب مشروطه به ایران راه پیدا کرده بود و هنرمندان آزاد اندیش، فرهیخته و نوگرایی نظیر درویشخان در تقابل با نگاه سنتی یکسوی و بدون منطق برخی از آدمهای جامعه دچار چالش شدند و شیرین کاشفی کارگردان جوان نمایش به نقد این جریان و نگاه یک سویه که به هنر اصیل هنرمندان ایرانی در آن دوران وجود داشت میپردازد.
بستر اصلی داستان نمایش در رابطه با مرگ درویشخان بر اثر تصادف کالسکه او با یک اتومبیل در خیابان امیریه است که به عنوان اولین تصادف اتومبیل و مرگ در اثر تصادف اتومبیل در ایران ثبت شده است و شیرین کاشفی با استفاده از روایت غیر خطی و سیال ذهن مدام به گذشته و حال سرک میکشد تا تصویری درباره زندگی، فعالیت شغلی و نوع روابطش با آدمها به مخاطب بدهد. البته در پایان نمایش کارگردان بر خلاف حدس مخاطب که انتظار دارد با روایت شش شخصیتی که با درویشخان نزدیک بودند و بالای جنازهاش در منزلش جمع شدهاند به جمعبندی روشنی از افکار و نوع عملکرد درویشخان در زندگی شخصی و شغلیش برسد اما با مشخص شدن دروغگو بودن هر شش شخصیت تصویری مبهم و گنگ از درویشخان در ذهن مخاطب باقی میماند و با خاتمه نمایش مخاطب با کلی سوال در ذهن سالن را ترک میکند و به اعتقاد من این یک ویژگی مهم برای نمایش است که ذهن مخاطب را تا مدتها با خودش درگیر میکند.
شش شخصیت نمایش طوری طراحی شدهاند که هر کدامشان متعلق به قشری از جامعه باشند. یکی کاسب بازار است، دیگر صاحبخانه درویشخان، دیگری شاگرد و دیگر یار همیشگی درویشخان. به نوعی این شخصیتها نمادی از کلیت جامعه هستند که با توجه به منفعت شخصی قدر هنر ناب و هنرمند واقعی را نمیدانند و بر اساس راه ناصوابی که انتخاب کردهاند در پس لایه ظاهری دوستی با درویشخان دشمن خونی او هستند. کمااینکه در آخر نمایش یکی از آنها با خشونت تمام پیکره نیمه جان درویش خان را مورد تعدی قرار میدهد تا رازشان سربه مهر باقی بماند.
نوع هدایت و میزانسنهای کاشفی کارگردان جوان در صحنه درست و منطقی است و با استفاده از تکنیکهای روایتی نمایشهای سنتی ایرانی مثل پردهخوانی و زنپوش شدن فضای جذابی را برای مخاطب برای دیدن این نمایش دیالوگ محور فراهم میکند. استفاده درست از ساز و آواز که با کلیت فضای نمایش همخوانی دارد امتیاز دیگر نمایش است که کار را به حد یک اثر نمایشی استاندارد و با کیفیت میرساند . البته بازهای درست و به جای بازیگران به کمک کارگردان آمده تا جهان اثرش را به درستی خلق کند . جهان اثری که در آن حقیقت و دروغ با هم در هم آمیخته میشود .
انتهای پیام/